Olijfboom beschermen tegen vorst: wanneer en hoe?
Wist je dat maar liefst 70% van de olijfbomen de eerste vijf winters niet overleeft?
Olijfbomen hebben dus absoluut extra zorg nodig tijdens de koude wintermaanden. Je olijfboom beschermen tegen vorst is zodoende een must als je er zeker van wil zijn dat ie de winter overleeft.
Door te investeren in een goede beschermhoes en andere vorstbeschermingsmaatregelen te nemen, zorg je ervoor dat je olijfboom gezond de vrieskou doorkomt. Maar je olijfboom winterklaar maken, hoe doe je dat dan het beste? In dit artikel ontdek je het antwoord daarop.
Welke olijfbomen winterhard zijn
Genoeg verkopers beweren dat een olijfboom buiten hier makkelijk tot -15°C kan hebben. Tja, dat klopt dat olijfbomen winterhard zijn, alhoewel: dat geldt alleen in het thuisland van de olijfboom, zoals Griekenland, Italië of Spanje. Daar zijn de winters doorgaans veel droger dan in Nederland. Een olijfboom kan naast nattigheid in de winter ook niet goed tegen de gure oostenwind. En Nederland heeft:
A- veel natte winters
B- een koude oostenwind
En die 2 dingen zijn funest voor een olijfboom tijdens vorst!
Olijfboom en vorst: welke kan wél goed tegen onze winters?
Nog even terzijde voor de volledigheid: Niet alle olijfbomen zijn gelijk als het gaat om winterhardheid. Er bestaan ongeveer 2600 verschillende soorten olijfbomen, waarvan ongeveer 260 in Europa te vinden zijn. De meest verkochte winterharde olijfboom in Nederland is de Olea Europaea.
Ook is hier tegenwoordig nog een variant van die ietsje minder winterhard is (-7 °C ongeveer) en dat is de Olea Lorc.
Een van de meest winterharde olijfbomen is de ‘Arbequina‘, afkomstig uit Catalonië. Maar er zijn ook Nederlandse en Belgische hobbyisten die zweren bij het ras ‘Lessini‘. Deze laatste is het meest bestand tegen ziektes en schimmels.
Het belangrijk om erbij te vermelden dat de temperatuurgrens van -15°C in principe alleen van toepassing is op volwassen olijfbomen. De jonge olijfboompjes kun je beter wel wat beschermen.
Olijfboom beschermen tegen vorst in de volle grond
Als je een olijfboom buiten in de volle grond wilt zetten, zorg er dan voor dat je ‘m wat hoger zet dan de grond zelf. Oftewel: je zet ‘m in een verhoogde border, zodat je de boom als het ware op een heuveltje plant. Waarom? Zodat de olijf niet met z’n voeten in het water blijft staan. Zoals eerder gezegd is de combinatie van kou en nattigheid slecht voor een Olea. Door ‘m op een heuveltje te planten, kan het overtollige water goed naar beneden stromen.
Plant je je olijfboom in de volle grond? Zet ‘m dan op een verhoogde border/heuveltje, zodat het water niet blijft staan.
Beschermhoes olijfboom: wanneer gebruik je een winterhoes?
Vanaf -3°C kun je de olijfboom vorst vrij houden door er een olijfboom hoes omheen te doen. Doe je dat niet, dan zal de olijf onmiddellijk heel veel bladeren laten vallen. Zie ook ons artikel over alle soorten en maten vliesdoeken.
Als de temperatuur weer even boven 0°C komt, doe dan de winterhoes voor olijfboom even open. Dit is om ‘m te luchten. Doe je dat niet (en dat geldt ook voor andere planten en bomen), dan kan ie stikken.
Olijfboom winter inpakken: warmtekabel gebruiken
Gaat het -5°C of harder vriezen? Wikkel er dan een extra warmtekabel omheen (zie hiervoor ons artikel over warmtekabels).
Er zijn ook mensen die ervoor kiezen om bij vorst olijfbomen niet te beschermen. Dat is een risico natuurlijk. Maar is je olijfboom al oud en staat ie goed beschut? Dan zou het wel mogelijk moeten zijn. Wijzelf nemen dat risico liever niet.
Inpakken olijfboom voor winter: wat als hij in een pot staat?
Heb je een olijfboom in een pot staan? Dan gelden er andere maatregelen bij het inpakken. Je moet de olijfboom dan namelijk nóg beter beschermen tegen vorst dan wanneer ie in de volle grond staat. Voorbeelden van maatregelen zijn:
- Zet de olijf in een bloembak met wielen. Zo kun je ‘m makkelijk naar een vorstvrije plaats verhuizen.
- Plaats bij vorst olijfboom onder een afdak, zodat je hem tegen wind en nattigheid beschermt. Pak de pot wel goed in! Bijvoorbeeld met dekens. En gebruik een vliesdoek + eventueel warmtekabel bij vorst (warmtekabel niet om de wortels trouwens). In dit artikel vind je informatie over de verschillende overwinteringsmethoden per plant- en boomsoort.
- Zet de boom in de serre als je die hebt (dat doen wij ook). Let op: kijk uit dat ie niet op de tocht staat. Die van ons zat daardoor volledig onder de wolluis.
- Overwinter de olijfboom binnen in huis. Let erop dat ie dan wel genoeg licht krijgt, voldoende water, én je hem uit de buurt van de verwarming zet. In huis zetten kan er wel voor zorgen dat ie in shock raakt en al z’n bladeren pardoes laat vallen. Lees ook ons speciale artikel over de olijfboom als kamerplant houden.
Wat te doen met je olijfboom in pot? Daar zijn verschillende maatregelen voor waaruit je kunt kiezen.
Vanwege de vorst olijfboom met barsten in de takken of stam
Zie je opeens allemaal scheuren in de takken van de olijfboom ontstaan? Dat kan kloppen. Tijdens de vorstperiode kan het vocht in de takken of bast uit gaan zetten. Je krijgt dan verticale scheuren. Op zich is dit geen directe reden tot paniek. Na de winter kun je de olijfboom weer goed snoeien (dat is nodig als je hem mooi wilt houden, zie ook dit artikel over hoe je een olijfboom snoeit). En als er een barst in de stam zit van de olijf, dan neemt de rest van de stam de sapstroom als het goed is gewoon over.
Maar: bescherm de stam vanaf nu wél wat beter, want dan kun je dankzij goed inpakken olijfboom voor winter schade behoeden.
Je kunt ook wat stro of plastic om de stam doen als extra laagje. Let er alleen wel op dat de stro of het plastic niet nat wordt (of er vocht tussenkomt), omdat je dan weer kans hebt op rot.
Veel succes gewenst met je olijfboom vorst vrij te houden! Hopelijk komt ie er ongeschonden en gezond uit.
Mocht je nog vragen hebben of advies willen over het olijfboom winter inpakken proces, mail ons dan gerust op vraag@palmtuin.nl